۴ هفته از  لیگ پانزدهم گذشته ولی هنوز  موتور تراکتور روشن نشده است. خیلی از هواداران و کارشناسان درباره ی عدم نتیجه گیری تراکتور نظرات مختلفی می دهند که در اکثر قریب به اتفاق این بحث ها، بار فنی آنچنانی مشاهده نمیشود.  ما در این مقاله سعی کرده ایم با یک نوشته کامل و جامع به بررسی مشکلات فنی تراکتور بپردازیم.

ابتدا در مورد سیستم ۴۲۳۱(سیستم فعلی تراکتور) صحبت میکنیم و توضیحاتی فنی برای یادگیری عزیزان خواننده ارائه می دهیم.پیدایش این سیستم تقریبا به جام جهانی ۱۹۹۸ برمیگردد. در آن زمان ۴۴۲ محبوب ترین و قدرتمندترین سیستم جهان محسوب میشد اما ماریو زاگالو، سرمربی وقت فرانسه، دست به ریسک بزرگی زد و با تغییرات این سیستم به ۴۳۲۱ رسید.در حقیقت این سیستم مدل تعمیم یافته ای از سیستم ۴۴۲ می باشد. از مزایای این سیستم خط دفاعی پرتعداد و به اصطلاح اتوبوسی  و خط حمله ای به مثابه آتش زیر خاکستر بود. بر خلاف تصور سورپرایز بزرگ زاگالو جواب داد. حاصل این سیستم دریافت تنها ۲ گل و البته باز کردن دروازه حریفان به تعداد ۱۵ بار!! در ۷ بازی بود. باور میکنید؟ میانگین گل خورده چیزی نزدیک به صفر و میانگین گل زده بیشتر از ۲٫ این اولین و آخرین قهرمانی فرانسه در ادوار جام جهانی بود. عکس زیر چینش اولیه بازیکنان تیم ملی فرانسه مقابل تیم ملی برزیل در فینال این رقابت ها را نشان میدهد.

1

پس از این قهرمانی بود که تیم های باشگاهی و ملی زیادی تلاش کردند تا با الگوگیری از سیستم ۴۳۲۱ سبک جدیدی به فوتبال خویش ببخشند ولی از آنجایی که هیچ کدام از آن ها وینگ بک هایی به مشابه تورام و لیزارازو و همچنین اوعجوبه ای به اسم زیدان  نداشتند در پیاده سازی این سبک به مشکل خورده و دوباره به سیستم های محبوب آن دوران – ۴۴۲ و کاتناچو(سیستم معروف ایتالیایی سه دفاعی) – بازگشتند.

مدت زمان طولانی گذشت و این سیستم دیگر مورد استفاده هیچ تیم معروفی قرار نگرفت تا اینکه  مربیان خوش فکر آمدند و ۴۳۲۱ را که خود تعمیم یافته از ۴۴۲ بود به ۴۲۳۱ تبدیل کردند.انگار سیستم نهایی تماشاگرپسند تر بود.انعطاف پذیری بالای این سیستم باعث میشد که تیم در حالت دفاعی، کاملا عقب بازی کند و در حالت هجومی با حداکثر نیرو حمله کند. این همان حلقه ی گمشده در سیستم های فوتبال بود. به زودی در سرتاسر جهان تیم ها و مربیان حرفه ای سیستم خود را به ۴۲۳۱ تغییر دادند و امروز در سال ۲۰۱۵، سیستم ۴۲۳۱ بروزترین و پیشرفته ترین و انعطاف پذیرترین سیستم جهانی می باشد.ناگفته نماند که منظور از انعطاف پذیری به این معناست که سیستم در حالت خنتی ۴۲۳۱ میباشد در حالت دفاعی تبدیل به ۴۴۱۱ میشود و در حالت هجومی به ۳۵۲ تبدیل میشود.در حال حاضر تیم های مطرحی همچون منچستر، بایرن مونیخ، دورتموند و در گاهی مواقع رئال مادرید و همچنین تیم ملی آلمان که با همین سیستم قهرمان جام جهانی ۲۰۱۴ شد و کلی تیم دیگر در رده های باشگاهی و ملی از این سیستم استفاده میکنند.

البته وجود سیستم ۴۲۳۱ همیشه باعث پیروزی نبوده و نخواهد بود.آنچه که مهم است این می باشد که در حال حاضر بروزترین سیستم جهانی فوتبال ۴۲۳۱ میباشد. البته استثناهای موفقی هم دربین تیم های بزرگ دنیا دیده میشود.بزرگترین مثال را میتوان برای تیم های بارسلونا و یوونتوس دانست که در آخرین چامپوینز لیگ به ترتیب با سیستم های ۴۳۳ و ۴۴۲ لوزی تا فینال این تورنمت مهم پیش رفتند.نکته ی جالب اما در بین محبوبیت و انعطاف پذیری سیستم ها، بعد از ۴۲۳۱ رنک اولی، ۴۴۲ مقام دوم را به خود اختصاص داده است. بعد از این مقدمه به بررسی تیم محبوبمان تراکتور میپردازیم.

همانطور که میدانید برای انتخاب یک سیستم، ابتدا از همه مهره مورد نیاز برای آن لازم میباشد. سیستم بدون مهره همانند آتش بدون گرماست.این سیستم از سه محور اصلی و گرداننده ساخته شده است. محور دو مهره ای هافبک دفاعی(۱)، محور سه مهره ای هافبک هجومی(۲) و محور تک نفره مهاجم هدف(۳).

2

  • دو بازیکن مورد نیاز برای هافبک دفاعی حداقل باید دارای چنین شرایطی باشند که یکی از هافبک ها نقش جنگنده و تخریب کننده حمله ی حریف را ایفا کند و هافبک دیگری بیشتر روی گرفتن توپ و ارسال هر چه سریع تر آن به هافبک های هجومی تمرکز کند. یکی از علل اینکه تراکتور پارسال با این سیستم کاملا موفق بود ولی امسال ناکام بزرگ فصل تا بدینجای کار لقب گرفته همین محور می باشد.پارسال با وجود و تیموریان این محور فوق العاده قوی ساخته شده بود.کیانی تخریبگر بود و همیشه با ارسال پاس های بیرون پا بدون تاخیر وظیفه اش را به درستی انجام میداد و آندورانیک با حرفه ای گری تمام توپ را از حریف ربوده و با پا به توپ شدن و ارسال پاس کلیدی تیم را در حالت حمله قرار میداد. اما امسال با وجود آگوستو و عبداله زاده محور شماره ی ۱ به اندازه ی نیاز سیستم قدرتمند نیست. مسئله اینجاست که آگوستو بازیکن کاملی است و در عملیات تخریب حمله ی تیم حریف بالاترین بازده را دارد اما در امر رهبری و رساندن سریع توپ به هافبک های تهاجمی،‌به دلیل خستگی و افت انرژی و و تجربه کم، در بیشتر مواقع ناتوان نشان میدهد.در حقیقت آگوستو هر چقدر که در امر دفاعی موفق عمل میکند در رساندن سریع توپ به هافبک های تهاجمی دقت کمتری دارد. در کنار وی عبداله زاده(عشوری) حضور دارند که البته هیچ کدام ازاین ها هم نمیتوانند بازیسازی لازم را انجام دهند.بنای سیستم ۴۲۳۱ بر این موضوع ساخته شده که توپ گیری از محور دوتایی توسط هافبک تخریبگر شروع شده و توسط هافبک بازیساز سریعا به هافبک های تهاجمی انتقال می یابد و منجر به ضدحمله و ایجاد موقیعت میشود. انتقال سریع توپ همان تکه پازل گمشده ی تراکتور است. زیرا در اکثر موارد آگوستو باتاخیر یا دقت کم این کار را انجام میدهد و عبداله زاده پاس رو به عقب را به رساندن توپ به خط جلوتر از خود ترجیح میدهد. همین امر دلیلی است بر اینکه زوج آگوستو-عبداله زاده گرچه در فاز دفاعی بهتر از آندو-کیانی عمل میکنند اما نتوانند جای خالی این دو را در فاز هجومی پر کنند.

  • محور بعدی مربوط به محور سه مهره ای هافبک های تهاجمی می باشد. این سه هافبک باید بیشترین دوندگی در میدان را داشته باشند. هافبک تهاجمی وسطی باید هافبکی با خصوصیات نظیر قدرت مانور با توپ، قدرت بازیسازی بالا و همچنین قدرت دید بالا و انتقال سریع توپ باشد.در فصل قبل معمولا احمدزاده یا نریمان جهان در این پست بازی میکردند و معمولا از پس وظیفه شان بر می آمدند همانطور که امسال نیز نریمان جهان در این پست به خوبی بازی میکند.اما دو مهره ی جناحی که به عنوان وینگر هم مورد استفاده قرار میگیرند باید جنگنده، گلزن، دارای قدرت سانتر و دریبل بالا و سرعت فراوان باشند.یان رمزی و سروش رفیعی به اندازه کافی و لازم خلاق و دریبل زن هستند ولی هیچ کدام از این دو بازیکن جنگنده و به اصطلاح خودمانی بازیکن سمجی نیستند. در سال گذشته کریمی و ثاقبی به خوبی از عهده این پست برمی آمدند. دلیل اینکه نریمان جهان مدتی نیمکت نشین کریمی شد هم نیز همین بود که نریمان جهان بازیکن جنگده ای نیست ولی کریمی و ثاقبی هر دو خصوصیات بالای جنگندگی دارند.در حقیقت بازیکنی برای این دو پست نیاز است که هم خصوصیات یک بازیکن فیزیکی را داشته باشد و هم خصوصیات یک بازیکن فانتزی را ولی در ترکیب امروز تراکتور رامزی و رفیعی فقط بازیکن فانتزی هستند و بس.پس محور دوم تراکتور هم دارای مشکلاتی در جناحین می باشد.

  • اما برسیم به محور سوم این سیستم، محور تک نفره مهاجم هدف .ویژگی های مورد نیاز برای کارآیی یک مهاجم در چنین سیستمی قدرت جایگیری مناسب، قدرت شوت و سرزنی بالا، قدرت فضاسازی برای هافبک های تهاجمی و البته مهم ترین ویژگی چالاکی مناسب میباشد. پارسال تراکتور با وجود یک ادینهوی تیز و چالاک هیچ غمی نداشت و البته خود ادینهو هم به خاطر این سیستم خوش به حالش شده بود اما امسال پست مهاجم هدف به بزرگترین مشکل تراکتور تبدیل شده است.حمزه یونس و بایرامی کند اصلا و ابدا نتوانسته اند انتظارات را برآورده کنند و البته انتظار بیشتری هم نمیتوان داشت. این دو به هیچ عنوان نمیتوانند درچنین سیستمی بدرخشند چون آن چالاکی لازم برای انجام حرکات را ندارند.لذا بحث عدم هماهنگی این دو با تیم مطرح نیست بلکه مشکل اصلی این می باشد که این دو بازیکن برای سیستم ۴۲۳۱ ساخته نشده اند و هیچگاه نیمتوان این دو را برای این سیستم مهیا نمود.

همانطور که بررسی ها نشان میدهد سه محور اساسی ۴۲۳۱ برای تراکتور دارای مشکلاتی میباشد.محور اول را میتوان با گذشت زمان اصلاح کرد.محور دوم مخصوصا هافبک های کناری را میتوان با جایگزین کردن ثاقبی و کریمی به جای رفیعی و رمزی اصلاح نمود ولی محور سوم  را با بازیکنان فعلی به هیچ عنوان نمیتوان پیشرفت داد لذا سیستم فعلی تراکتور مشکل دارد. اگر تراکتور ضعیف بازی میکند مربوط به یک یا دو بازیکن نیست، بلکه مشکل از سیستم این تیم می باشد که در حال حاضر ۵ تن از بازیکنان ویژگی های کافی برای بازی در این سیستم را ندارند که البته ۲ تن (هافبک های دفاعی) با گذشت زمان این توانایی را پیدا خواهند کرد ولی بقیه هرگز با این سیستم جور نخواهند شد.

مشکلات این سیستم فقط در بازیکنان خلاصه نمیشود بلکه عوامل دیگر نیز در ضعف این سیستم تاثیر گذارند.پله ای بودن چمن اکثر ورزشگاه های ایران که مانع رسیدن پاس به صورت صحیح به یار جلویی میشود،‌ سبک دفاعی اکثر تیم ها و بازی فیزیکی و خشن و وجود حداکثر تعداد خطا در یک بازی که باعث توقف پی در پی و قطع حملات تیم توسط فشار فیزیکی میشود و عدم تسلط داور در اکثر مسابقات که منجر به خراب شدن روحیه بازیکن میگردد را میتوان از مشکلات دیگر این سیستم در ایران نام برد که معمولا در کشور های پیشرفته وجود ندارد.

با بررسی جامع سیستم فعلی تراکتور، به عنوان کارشناس فوتبال میتوانیم دو توصیه اساسی به تونی محبوب کنیم.اگر چنانچه قصد ادامه ی این سیستم را دارد بهتر و عاقلانه تر است که در بازیکنان اصلی تیم تجدید نظر نموده و از ترکیبی مشابه ترکیب زیر استفاده کند:

3

در مورد این ترکیب لازم به ذکر است که آقایی بازیکن متعصب و ارزشمندمان با اینکه در همه ی بازی ها با جان و دل بازی میکند ولی این کافی نیست و در این ۴ بازی انجام شده  نشان داده که دفاع قدرتمندی نیست بطوریکه تمرکز هر ۴ تیم بر حمله از جناح چپ بوده است زیرا میدانند که پست اختصاصی آقایی صرف دفاع نیست لذا بردن رمزی به جایگاه اصلی خود یعنی دفاع چپ و خارج کردن آقایی از ترکیب اصلی حرکتی در جهت پیشرفت خط دفاعی می باشد.تغییرات بعدی اضافه کردن ثاقبی و کریمی به جای رفیعی و رمزی به بال های ترکیب می باشد که دلیل آن در بالا به طور مفصل توضیح داده شد و همچنین این ها به دلیل آماده بودن و هماهنگی با سایر بازیکنان و خود سیستم، بهتر جواب میدهند. در مورد مهاجم هدف هم باید تا نیمفصل با مهرداد و حمزه بگذرانیم تا با پایان نیمفصل اول مهاجمی با توانایی بازی در این سیستم را خریداری نماییم. نوشتن بایرامی در ترکیب اصلی به جای حمزه، دو دلیل دارد. اول اینکه بایرامی به دلیل بازی کردن در کنار سامان در چند سال اخیر میتواند هماهنگ تر باشد و دوم اینکه همگان میدانیم که تفاوت آنچنان بارزی در سبک بازی حمزه و مهرداد وجود ندارد پس چه بهتر که از گزینه بومی خودمان استفاده کنیم که میدانیم اگر در تیم جا بیوفتد سالیان سال با پیراهن تراکتور برای تیم خواهد درخشید.

توصیه دوم ما به تونی تغییر سیستم بازی تراکتور به ۴۴۲  لوزی می باشد. در اینکه تونی مربی به روزی می باشد هیچ کس شکی ندارد ولی باید این را هم پذیرفت که سیستم را باید بر اساس داشته هایمان بچینیم و بازیکنان فعلی تراکتور برای ترکیب ۴۴۲ لوزی ساخته شده اند. با استفاده از چنین سیستمی ترکیب به این وضعیت درمی آید:

4

در مورد سیستم ۴۴۲ و نقاط ضعف و قدرت آن اکثرافراد آشنایی دارند و برای این تاکتیک همین بس که این همان سیستمی است که در آن بایرامی و حمزه میتوانند ستاره های تیم باشند و بختیار جایگزین سامان، سروش جایگزین حمزه یا مهرداد و یکی از هافبک های دفاعی جایگزین آگوستو می شود.تونی میتواند در یک ماه تعطیلات لیگ سیستم جدید ۴۴۲ را روی تیم پیاده کرده و روند آماده سازی تیم را در مسابقات جام شهدا انجام دهد. نکته ی مهم و اصلی این میباشد که ۴۲۳۱ با این بازیکنان امکان پذیر نخواهد بود.حال تونی باید تصمیم بگیرد یا این سیستم با تغییر نفرات اصلی و یا سیستم ۴۴۲ را جایگزین کند در غیر این صورت از لحاظ فنی، تونی با تکرار این روند برف تبریز را نخواهد دید.

نوشته ای به قلم میلاد اصغری


Galaxy S7 - 944 x 150

این خبر را به اشتراک بگذارید :