” رجب طیب اردوغان “، مردی که در سال های اخیر یکی از خبرسازترین چهره های عرصه سیاست چه در مجامع داخلی ترکیه و چه در رسانه های بین المللی بوده است. رئیس جمهوری پرحاشیه که این بار دولت خود را در معرض کودتا دید و بار دیگر به سرخط خبرها آمد…

تبریزمن، سرویس سیاسی: کودتای اخیر ترکیه برای چند روز تیتراصلی تمامی رسانه ها جهان بود و تحلیلگران مسائل بین المللی، نظریات مختلفی را در این خصوص ارائه دادند که بیشتر حول محور بررسی واقعی یا ساختگی بودن کودتا منتشر شدند. بسیاری بر این عقیده اند که کودتا از طرف نزدیکان اردوغان برپا شده، این عقیده را برکناری های پرشمار و بی سابقه که به رقم قابل توجه چند هزار نفری هم رسیده است تقویت می کند.

برکناری هایی که دقیقا مخالفان اردوغان و حزب عدالت و توسعه را نشانه گرفته اند. از طرف دیگر اما جزئیات جدیدی که از برنامه ریزی های سران کودتا برای در اختیار گرفتن کشور توسط رسانه های مختلف منتشر شده، نشان می دهد که این کودتا چندان هم ساده لوحانه و بدون تدبیر و اندیشه صورت نگرفته و اقدامات قابل توجهی برای ضربه زدن به دولت حاکم انجام شده بود.

در این مطلب اما بدون توجه به واقعی یا غیر واقعی بودن کودتا، نگاهی خواهیم داشت به تاکتیک ها و اقدامات سیاسی شخص رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور فعلی ترکیه که چگونه با استفاده از این تاکتیک ها توانسته خود را برای سال ها در راس قدرت نگه داشته و آینده را نیز ازآن خود کند.

اردوغان

• اردوغان هر چند فعالیت سیاسی خود را در مقام شهردار استانبول و باشعارهای تند آغاز کرد، اما طی سال های اخیر نشان داد و اثبات کرد که در مواقع لزوم می تواند همچون یک سیاست مدار واقعی و اهل معامله رفتار کند. او با به کار گیری سیاست طرد و جزب هم در داخل حزب خود، عدالت و توسعه و هم در جامعه توانسته موقعیت قدرت خود را به خوبی حفظ کند.

کنار رفتن احمد داوود اوغلو از رهبری حزب عدالت و توسعه و نیز نخست وزیری، که در اردیبهشت ماه سال جاری و پس از اجلاس فوق العاده‌‌ی کنگره‌ی حزب عدالت و توسعه صورت گرفت، آخرین صحنه رویارویی اردوغان با دوستان و همدوشان دیروز و رقیبان امروز بود.

یادآوری این نکته خالی از لطف نیست که طی شکست حزب اردوغان در انتخابات پارلمانی ترکیه و نیز فضای منفی پیرامون او به دلیل زیاده روی هایش طی سال های اخیر، از زندگی فوق تجملاتی تا تاکتیک های بی رحمانه سیاسی اش بسیاری دوران حضور او در قدرت را پایان یافته دانسته و آینده او را تاریک می دیدند.

با این حال اردوغان توانست شرایط را برای برگزاری انتخابات زودرس فراهم کرده و این بار حتی بیشتر از انتخابات قبلی رای بیاورد. اردوغان سیاستمداری است که در بردن انتخابات تبحر ویژه ای داشته و چندین بار در کمال ناباوری موفق شده آرای زیادی را بدست آورد.

این موضوع به دوستان و همراهان او نیز کمک می کند تا با حمایت های او ارتقاء یافته و جایی در حکومت برای خود دست و پا کنند. اما اردوغان هیچگاه اجازه نداده تا آنها به رهبرانی کاریزماتیک تبدیل شوند. نمونه اش هم عبدالله گل و احمد داوود اغلو که با پشتوانه و حمایت های اردوغان توانستند پله های ترقی را طی کنند اما درست زمانی که امکان تبدیلشان به یک چهره و قطب سیاسی وجود داشت توسط اردوغان و حامیان او در داخل حزب عدالت و توسعه از قدرت کنار رفتند.

1030845828

• دومین موردی که می توان از آن به عنوان اهرم قدرت حزب عدالت و توسعه و در راس آن، اردوغان نام برد، ترساندن است، ترساندن مردم از امکان بازگشت به دوره فجیع اقتصادی ترکیه پیش از حضور این حزب در راس حکومت.

اردوغان بارها در دوران انتخابات گفته است که اگر رای نیاورد، وضعیت اقتصادی کشور دچار نابسامانی خواهد شد. مردم ترکیه از بحران های دهه های ۷۰ و ۹۰ میلادی خاطرات ناخوشایندی دارند؛ فرورفتن کشور در باتلاق ناامنی و تروریسم با افتادن به ورطه‌ی بحران های اقتصادی تنها بخشی از مشکلات مردم در این دوره های زمانی بود.

اما حضور حزب عدالت و توسعه و شخص اردوغان شرایط کشور را به کلی متحول کرده است. اردوغان باعث جهش چشمگیر کشورش از رتبه ۱۱۱ دنیا به رتبه ۱۶ با میانگین سالانه ۱۰ درصد بوده است و این یعنی ورود این کشور به گروه ۲۰ (G-20) بیست کشور قدرتمند دنیا.

هنگامی که بحران اقتصادی اروپا و آمریکا را درنوردید، دانشگاههای آمریکایی و اروپایی شهریه هایشان را بالا بردند در حالی که اردوغان دستور داد که آموزش در همه دانشگاهها و مدارس ترکیه رایگان و به عهده دولت باشد! ده سال گذشته درآمد هر فرد در ترکیه۳۵۰۰ دلار در سال بود که سال ۲۰۱۳ این مقدار به ۱۱۰۰۰ دلار افزایش یافت – بالاتر از درآمد یک شهروند فرانسوی در کشورش – و ارزش پول ملی ترکیه را ۳۰ برابر کرد…

در کنار این ها هدایایی چون امنیت پایدار و وجهه‌ و شخصیت بین المللی خوب و قاطع به مردم ترکیه (با چشم پوشی از برخی اتفاقات سال های اخیر) کارنامه عملکرد اردوغان را به قدری درخشان می کند که حتی مخالفان او نیز خواستار حفظ قدرت در دستان او باشند.

اردوغان همانطور که پیش از این گفته شد، علم و هنر پیروز شدن در انتخابات را به خوبی می داند و بارها از این طریق به موفقیت رسیده است. لذا اینکه وی بدون برخورداری کامل از محبوبیت فوق العاده بالا در بین همه مردم ترکیه، همیشه توانسته موقعیت و قدرت خود را در انتخابات حفظ کند، از این طریق قابل توجیه است. البته برخی روش های جذب رای و حامی همچون توزیع کالا در بین مردم مناطق فقیرنشین نیز از طرف او انجام شده اما ” ترس بزرگ ” ی که از آن گفته شد عامل اصلی اعتماد مردم به او می باشد.

• اردوغان مهارت بسیار بالایی در بازی در زمین حریفان دارد. او حزب دموکرات خلق را متهم به حمایت از گروه تروریستی پ‌ک‌ک می کند و آن ها را در حالت دفاعی قرار می دهد. حزب حرکت ملی دچار بحران داخلی بوده و توان مخالفت را ندارد. حزب جمهوری خلق به عنوان یکی از مهمترین احزاب مخالف دولت نیز در بین اعضای خود اختلافات شدیدی می بیند. این اختلافات در احزاب بزرگ و کوچک باعث می شود تا اعضای آن ها رای به خودی ها را در واقع اتلاف رای دانسته و از انجام آن خودداری کند.

به این ترتیب اکثر آرای احزاب مخالف اردوغان کاهش یافته و او می تواند راحت تر به اهداف خود دست پیدا کند. هر چه در توان دارد نیز به کار می گیرد و با اظهار نظرات خود به مخالفت های درون حزبی مخالفان خود می افزاید.

a21fcfb38be040ff84bb04089e0feb4d

به عنوان آخرین پرده از نمایش قدرت اردوغان نیز باید به کودتای اخیر پرداخت؛ صرف نظر از احتمالات و نظریات مختلفی که منتشر شده اند، به هر حال اردوغان توانست جو حاکم بر کشور را به نفع خود برگردانده و مردم را حامی خود و دولتش بکند. او به پشتوانه این حمایت مردمی هزاران هزار مخالف خود و حزبش را از صحنه سیاست و تصمیم‌گیری ترکیه کنار رانده و یک پاکسازی اساسی به نفع خود انجام داده است.

اردوغان هم اکنون روز‌به‌روز مخالفان خود را می کاهد و به این ترتیب در آینده مشکلات کمتری برای انجام تغییرات در قانون اساسی خواهد داشت. با این حال کودتا به خودی خود مشکلات بی شماری در راه آینده حکومت ایجاد خواهد کرد. اینکه آیا در آینده بازهم ارتشی ها به فکر کودتای دوباره خواهند افتاد یا – به احتمال کم – مطیع اردوغان خواهند بود هنوز جای سوال است. سطح اقتصادی کشور مطمئنا تا مدت زمان زیادی به روال عادی خود بازنخواهد گشت و چالش های فراوانی برای دولت ایجاد خواهد کرد…

نویسنده: مجتبی علمی


Galaxy S7 - 944 x 150

این خبر را به اشتراک بگذارید :